Imadi

رژیم شاه که از ورود افکار انقلابی به منطقه و گسترش این افکار در بین جوانان تورکمن واهمه داشت، مهندس عمادی را بازداشت می کند. تانگیرقلی آقا به شش ماه زندان محکوم و محکومیت خویش را در زندان مشهد می گذراند

دوران پس از سقوط دیکتاتوری بیست ساله رضاشاه در سراسر ایران با شادی و جشن آغاز شد. مردم سراسر ایران که یوغ بردگی ادارات املاک و بیگاری را تازه از شانه های خود خالی کرده بودند این رویداد تاریخی را با نویدبخش یک زندگی سیاسی نوین، به فال نیک گرفتند که البته شادی و سرور خلق فقط 5 سال دوام آورد چرا که بعداز ختم کامل جنگ جهانی دوم و خروج نیروهای شوروی از منطقه شمال ایران یورش وحشیانه حکومت مرکزی این بار به سرکردگی پسر دیکتاتور-محمدرضا- آغاز گردید. ابتدا جمهوری های ملی و تازه تشکیل یافته اذربایجان و کردستان را بخاک و خون کشیدند، سپس به چپاول اراضی مرغوب تورکمن صحرا پرداختند با و ثبت زمین های کشاورزی بنام دیکتاتور، پنجه خونین خود را بر گلوی ملت تورکمن فرود آوردند.

جوانان تورکمن که خاطره مبارزات جمهوریخواهی پدرانشان در سال 1303 را در اذهان خود حفظ کرده و یا آوازه آن رشادت ها را از پدرانشان شنیده بودند، در آرزوی رهایی سرزمین خویش از غاصبان و ستمگران بودند. مردم تورکمن بتدریج به چشم خود می دیدند که شاه جدید همانند پدرش بر ثروت های ملی شان چنگ افکنده است. در آغاز کار مجلس شورای ملی تمامی اراضی غصبی پدر در شمال را بنام پسر ثبت کرد حتی زمین های مرغوب گنبد را در قبال یک حبه سیر نبات به محمدرضا منتقل کرد. جلادانی همچون یاور عبدالله خان توماج ها (این جلاد اصلا آذری است)، سروان منوچهر امیرپاشایی (آذری) و .... با عناوینی نظیر رئیس املاک دشت گرگان به استثمار و بهره کشی از دهقانان تورکمن مشغول می شوند.

تحصیل در مدارس منطقه با شدیدترین و شاق ترین شکنجه ها همراه بود، چرا که فرو کردن فرهنگ شوونیسم فارس در اذهان کودکان تورکمن به آسانی میسر نمی شد. با این وجود در سراسر تورکمن صحرا تعداد محدودی مراکز آموزشی دایر بود. همه از نعمت تحصیل برخوردار نبودند. وقتی از وزیر آموزش و پرورش وقت "بهار" سئوال می شد که امکانات تحصیلی را گسترش دهید با کمال وقاحت و بیشرمی می گفت: "همه که نمیشه درس بخوانند برای خشت زنی و حمالی هم آدم لازم داریم".

جوانان پر شور و انقلابی تورکمن برای رسیدن به آمال سیاسی و رهایی سرزمین شان از چنگال غاصبان و غارتگران به صف حزب توده ایران پیوستند. این جوانان در آرزوی تورکمن صحرایی همانند تورکمنستان شورایی در شمال بودند که در آنجا تحصیل به زبان مادری رسمی شده بود و این جمهوری سرنوشت سیاسی خویش را بدست خود گرفته بودند.

در اوائل سال 1323 عده ای از فعالین سیاسی تورکمن بنابه رهنمود حزب توده یا بنابه میل خویش برای ادامه تحصیل عازم تورکمنستان شوروی می شوند. که در میان آنها جوانانی چون آنجان گل محمدی، تانگیرقلی عمادی (هر دو از اهالی کومیش دفه) و چند دیگر بود که از تعداد دقیق آنها و اسامی شان اطلاعات دقیقی در دست نیست. (تانگیرقلی عمادی تحصیلات ابتدایی را در زادگاهش کومیش دفه به پایان می رساند.)

این گروه در آغاز ورود به سرزمین شوراها در مراکز عالی به تحصیل  می پردازند و مراتب و درجات تحصیلی را با سرعت و با موفقیت طی می کنند. ولی بخت با این گروه از جوانان همراه نگشت چرا که دیکتاتور شوروی این گروه از مهاجرین ایرانی را بعنوان عاملین و جاسوسان امپریالیسم ارزیابی کرده آنان را به سیبری تبعید می کند.

تانگیرقلی عمادی که تحصیلات عالی خویش را در رشته مهندسی راه و ساختمان به اتمام رسانده بود از تبعیدگاه خویش به مقامات عالی شوروی اعلام می کند که برای دفاع از کشور شوراها حاضر است در جبهه جنگ علیه فاشیسم هیتلری بجنگد و به همین خاطر شرکت در نبردهای استالینگراد نصیب وی می شود. در دفاع از استالینگراد، احمد آخوندوف گورگنلی فرزند رجب آخون صیادی اهل کومیش دفه نیز شرکت داشت. ما در باره ارتباط این دو تورکمن ایرانی در صحنه های جنگ اطلاعاتی نداریم ولی هرچه باشد احمد در جنگ کشته می شود و تانگیرقلی آقا که در پشت جبهه بعنوان مهندس راه سازی خدمت می کرد، زنده به تورکمنستان برمیگردد.

با مرگ استالین و آغاز دوره جدید رابطه ایران و شوروی و امضا قراردادهایی نظیر ایجاد کارخانه ذوب آهن در ایران توسط مهندسان شوروی، یخ روابط سیاسی بین دو کشور کمی ذوب می شود و به مهاجرین سیاسی نظیر مهندس عمادی و آنجان گل محمدی اجازه بازگشت به میهن شان داده می شود. این دسته از مهاجرین سیاسی در 1334/1964 به تورکمن صحرا بر می گردند.

Anjan golmuhammdi

رژیم شاه که از ورود افکار انقلابی به منطقه و گسترش این افکار در بین جوانان تورکمن واهمه داشت، مهندس عمادی را بازداشت می کنند. تانگیرقلی آقا به شش ماه زندان محکوم و دوران محکومیت خویش را در زندان مشهد می گذراند که بعداز آزادی به گنبد باز می گردد. وی مدتی بعنوان رئیس اداره کشاورزی گنبد مغشول به کار می شود سپس بعنوان مسئول فنی شهرداری گنبد منصوب می شود. مهندس عمادی در کنار مشاغل رسمی به کار نقشه کشی و مهندسی ساختمان نیز می پرداخت و تا مدت بازنشستگی بعنوان شاغل در شهرداری گنبد کار کرد.

مهندس تانگیرقلی عمادی که در سال 1302 در کومیش دفه بدنیا آمده بود در 1380/2001 وفات می کند.

یادش گرامی باد.

آرنه گلی

مرکز مطالعات تورکمن

دوم فوریه 2019

با تشکر از اطلاعاتی که دوست خوبمان آتیلا عمادی در اختیار مرکز مطالعات قرار داده اند.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

کتابهای منتشر شده

رویدادهای مهم در تاریخ تورکمن

شخصیت های مهم تورکمن

بیاد جانباختگان جنبش ملی تورکمن

  • توماج
    توماج
  • حاج محمد آخوندی
    حاج محمد آخوندی
  • جلیل ارازی
    جلیل ارازی
  • محمد اراز بهنام
    محمد اراز بهنام
  • حکیم شهنازی
    حکیم شهنازی
  • پرویز ایران پور
    پرویز ایران پور
  • سافارگل خالدزاده
    سافارگل خالدزاده
  • نورقلی پور
    نورقلی پور
  • سلیمان محمدی
    سلیمان محمدی
  • حمید یگن محمدی
    حمید یگن محمدی
  • عبدالله قزل
    عبدالله قزل
  • دورت لر
    دورت لر
  • رحمان بردی ندیمی
    رحمان بردی ندیمی
  • بهروز آخوندی
    بهروز آخوندی
  • انین گوگلانی
    انین گوگلانی
  • آرچا بصیری
    آرچا بصیری
  • قربان شفیقی
    قربان شفیقی
  • آتا خانجانی
    آتا خانجانی
  • حمید فرجاد
    حمید فرجاد
  • بهمن ایزدی
    بهمن ایزدی
  • توماجی پور
    توماجی پور
  • خدایبردی پنق
    خدایبردی پنق
  • صوفی زاده
    صوفی زاده
  • حاللی حاللی زاده (آلغیر)
    حاللی حاللی زاده (آلغیر)
  • عبدالرحمان دلاور اینچه برون
    عبدالرحمان دلاور اینچه برون

نظرات کاربران