نتیجه نزدیکی آشغابات به آنکارا، رژیم ج. اسلامی از رقابت در امر پروژه های صدور گاز تورکمنستان کنار گذاشته شد، در راستای مخالفت و مقابله با این امر تهران تابه امروز در امر تعیین رژیم حقوقی دریای خزر به کارشکنی های خود ادامه می دهد، تا پروژه صدور گاز تورکمنستان از طریق دریای خزر به شکست منجر شود.

در این هفته پایتخت تاجیکستان شاهد بروز صحنه های اعتراضی مردم علیه سیاست های مداخله گرایانه جمهوری اسلامی در این کشور بود. اعتراض کنندگان در تظاهرات خیابانی ضمن اشاره به ترور روشنفکران تاجیک مخالف سیاست اسلامیزه کردن کشور، آنرا اقدامی از سوی رژیم ملایان ایران مطرح کرده، خواهان رفع مداخله اسلامگرایان تاجیک چون محی الدین کبیری – مورد حمایت ایران، شدند.

اساسا ج. اسلامی از فردای سقوط اتحاد شوروی و تشکیل جمهوری های مستقل در آسیای میانه و قفقاز، بر شدت مداخلات در این جمهوری های نوپا افزود. تهران امیدوار بود که در تاجیکستان بخاطر مشابهت زبانی و در جمهوری آذربایجان بخاطر اشتراکات مذهبی بتواند براحتی ایدئولوژی خود در آنجا پیاده نماید ولی ج. اسلامی فاکتورهایی نظیر شکل گرفتن بنیادهای انقلابی و مردمی، نضج سیستم اداری سوسیالیستی و اروپائیزه شدن این جمهوری ها را در دوران هفتاد ساله نظام اتحاد شوروی سوسیالیستی نادیده گرفت و بهمین خاطر روز به روز از سوی روشنفکران این جمهوری ها طرد و مورد نفرت قرار گرفت.

جمهوری تورکمنستان نیز بعلت داشتن مرز مشترک با ایران و وجود میلیون ها تورکمن هم نژاد خویش در این کشور، خواهان گسترش روابط دیپلوماتیک، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی با تهران می شود. رژیم جمهوری اسلامی با آگاهی از این مسئله بر نفوذ فرهنگی خویش در تورکمنستان افزود. سفارت جمهوری اسلامی و رایزنی و مرکز فرهنگی آن و بویژه مرکز نشر کتاب "الهدی" در آشغابات نمونه های بارز فعالیت های فرهنگی آنان در تورکمنستان بود. در زمان ریاست جمهوری نیازوف سازمان امنیت تورکمنستان مداخلات و فعالیت های خارج از حد دیپلوماتیک مرکز فرهنگی ایران را افشا کرد که بدنبال آن مرکز فرهنگی ج. اسلامی در تورکمنستان تعطیل گردید.

از سوی دیگر در نتیجه نزدیکی آشغابات به آنکارا، رژیم ج. اسلامی از رقابت در امر پروژه های صدور گاز تورکمنستان کنار گذاشته شد، در راستای مخالفت و مقابله با این امر تهران تابه امروز در امر تعیین رژیم حقوقی دریای خزر به کارشکنی های خود ادامه می دهد، تا پروژه صدور گاز تورکمنستان از طریق دریای خزر به شکست منجر شود.

تورکمنستان از فردای استقلال خویش به نیات نه چندان دوستانه تهران پی برد. وزیر امورخارجه وقت تورکمنستان مرحوم عبدی قولیف در یکی از مصاحبه هایش چنین گفت: «پس از هفتاد سال اسارت، از هر نوع ایدئولوژی خسته شده ایم، ما اجازه صدور اسلام ایرانی به کشورمان را نمی دهیم.» مفتی اعظم تورکمنستان حضرتقلی خانف، نیز رژیم جمهوری اسلامی نه برادر بلکه مزاحم نامید.

تورکمنستان شدیدا به ایجاد نیروگاه اتمی ایران در نزدیکی مرزهایش  اعتراض کرد. رئیس آکادمی علوم تورکمنستان آکادمیک آقاجان بابایف در مصاحبه با روزنامه "ایزوستیا"ی روسیه اعتراض خود را علنا بیان نمود. در واقع سردمدار مخالفت با برنامه های اتمی ایران، جمهوری تورکمنستان محسوب می شود.

با این وجود جمهوری اسلامی با برقرای کلاس های درس زبان فارسی در شهرهای مختلف تورکمنستان، بویژه پایتخت، اعزام بازدیدکنندگان به ایران بطور رایگان، پخش هدایای مختلف و دیگر امکانات تبلیغی سعی در نفوذ و نشر اسلام شیعی می نماید، مخصوصا که با مطرح کردن "قدمگاه امام رضا" در شهر ماری (مرو) جبهه دیگری را در گسترش ایدئولوژی خود می کند، غافل از اینکه مردم تورکمن به آسانی به سیطره و حوزه نفوذی ج. اسلامی در نخواهد آمد.

نکته بسیار مهمی که باید بدان اشاره کرد خطر نفوذ بیش از بیش طالبان افغانی در نزدیکی مرزهای  تورکمنستان می باشد. این روزها وزیر دفاع روسیه سرگئی شایئگوف در ازبکستان و قزاقستان با سران این جمهوری ها مذاکراتی بعمل می آورد. بگمانم روزهای آینده مسئله طالبان و نفوذ موذیانه جمهوری اسلامی در جمهوری های آسیای میانه تنش سیاسی و دیپلوماتیک منطقه را تشدید خواهد کرد.

 

آ. گلی

22 مه 2018  

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

مطالب مرتبط:

تورکیه در چنبره حزب عدالت و توسعه اردوغان

حاجی محمد خدری: برازنده شاعر بزرگی كه در جوانی به ابديت پيوست

نماینده کُرد مجلس ایران: یک روز در تقویم ایران به نام قومیت‌ها تعیین شود

هشدار استرالیا به دوتابعیتی‌ها: در برنامه سفر به ایران بازنگری کنید

درباره دومین نماینده تورکمنها در دورۀ سوم مجلس شورایملی چه می دانیم؟

کتاب سیری در تاریخ سیاسی - اجتماعی ترکمن ها

کتابهای منتشر شده

آمار بازدید کنندگان

بازدید امروز : 246
بازدید دیروز : 226
بازدید هفته :4113
بازدید ماه :10386
بازدید کل :113048

شخصیت های مهم تورکمن

بیاد جانباختگان جنبش ملی تورکمن

  • توماج
    توماج
  • حاج محمد آخوندی
    حاج محمد آخوندی
  • جلیل ارازی
    جلیل ارازی
  • محمد اراز بهنام
    محمد اراز بهنام
  • حکیم شهنازی
    حکیم شهنازی
  • پرویز ایران پور
    پرویز ایران پور
  • سافارگل خالدزاده
    سافارگل خالدزاده
  • نورقلی پور
    نورقلی پور
  • سلیمان محمدی
    سلیمان محمدی
  • حمید یگن محمدی
    حمید یگن محمدی
  • عبدالله قزل
    عبدالله قزل
  • دورت لر
    دورت لر
  • رحمان بردی ندیمی
    رحمان بردی ندیمی
  • بهروز آخوندی
    بهروز آخوندی
  • انین گوگلانی
    انین گوگلانی
  • آرچا بصیری
    آرچا بصیری
  • قربان شفیقی
    قربان شفیقی
  • آتا خانجانی
    آتا خانجانی
  • حمید فرجاد
    حمید فرجاد
  • بهمن ایزدی
    بهمن ایزدی
  • توماجی پور
    توماجی پور
  • خدایبردی پنق
    خدایبردی پنق
  • صوفی زاده
    صوفی زاده
  • حاللی حاللی زاده (آلغیر)
    حاللی حاللی زاده (آلغیر)
  • عبدالرحمان دلاور اینچه برون
    عبدالرحمان دلاور اینچه برون